Przejdź do głównej zawartości

Rozwój emocjonalny dziecka - Ćwiczenia cz. 2 – Dostrzeganie świata uczuć

Druga część ćwiczeń ma za zadanie pokazać szerzej świat uczuć, ukazać wachlarz emocji, jakimi dziecko i rodzic dysponuje i jest przy okazji świetną zabawą. Przygotowanie materiałów to też dobra sposobność, by spędzić z dzieckiem miło czas. 

Poniższe ćwiczenia zachęcają dzieci do wyrażania uczuć, do poszukiwania ich w sobie. Uczą nazywania emocji oraz stanów. Pozwalają w bezpiecznej atmosferze wyrazić smutki i problemy. Stwarzają sprzyjające warunki, aby się otworzyć. Jest to również okazja dla nas rodziców, do poznania bliżej naszych dzieci i przekazania im zrozumienia i akceptacji...


1. „Podróż do krainy fantazji” – zabawa dla dzieci od 3 lat do 11 roku życia. Czas: 5 min.

Dzieci podobnie jak dorośli czasem czują się małe, nic nie znaczące i przytłoczone wymaganiami. Jest to chwila, w której najchętniej schowalibyśmy się przed innymi i szukamy schronienia przed światem zewnętrznym. W krótkiej podróży do krainy fantazji możemy stworzyć dziecku tę ochronną przestrzeń, która pomoże w dostrzeganiu uczuć.

Mówimy: „Przykucnij wygodnie na podłodze, schowaj głowę miedzy nogi, zaokrąglij plecy, połóż dłonie na głowie, jakbyś chciał ją osłonić i zamknij oczy. Wyobraź sobie, że jesteś małym ślimaczkiem, który schował się w swojej skorupce, aby poszukać tam schronienia. 

Oddychaj głęboko i spokojnie. Czujesz, że jakiś dobry i kochany człowiek bierze cię w ramiona… i czujesz, że każdy mięsień twojego ciała się odpręża, robi się ono mięciutkie, a głowa leciutka. Ciepło twojego domku ze skorupki przenika cię aż do czubków palców u nóg. Wszędzie rozchodzi się przyjemne uczucie ciepła. 

A teraz poczuj się wzmocniony, silny i pewny, żebyś mógł pełny energii wyjść ze skorupki. Ostrożnie – jak ślimak swoje czułki – wyciągaj powoli ramiona do góry. Twoje ciało tez robi się długie, coraz dłuższe; powoli otwierasz oczy. Może uda ci się przy tym wyczarować na twarzy uśmiech?”

Na koniec można porozmawiać z dzieckiem o tym, jak się czuło i co mu się najbardziej podobało oraz zauważyć, że przyjemne uczucia można wywoływać. Prowadząc zabawę można dobierać słowa i sytuacje odpowiednie do chwilowego nastroju dziecka.

2. „Kostka nastrojów” – zabawa dla dzieci w wieku od 3 do 7 lat.

Zanim zaczniemy się bawić, wykonujemy wspólnie z dziećmi kostkę (np. z kartonu czy bloku technicznego), a na bokach rysujemy lub naklejamy twarze (mogą być wycięte z czasopism), które przedstawiają miny wyrażające różne uczucia (na przykład złość, radość, strach, zdziwienie, smutek, itd.). 

Teraz każdy rzuca kostką, nazywa wyrzucone na niej uczucie i przedstawia je swoją postawą ciała, mimiką, gestami i dźwiękami. Polecam potem podyskutować o tym, jak ktoś inny pokazałby dane uczucie.

3. „Głos w butelce” – zabawa dla dzieci od 3 do 10-11 lat.

To zabawa z butelką, w której chodzi o uczucia. Siedzimy razem z dziećmi w kręgu na podłodze. Rodzic mówi: 

„Pamiętacie dżina zamkniętego w butelce, który może spełnić każde życzenie?” Leżącą na środku pustą butelkę należy mocno zakręcić. Kiedy się wreszcie zatrzyma i wskaże kogoś, rodzic mówi: „Otwórz korek i uwolnij mnie z butelki. Dziękuję! Jestem najmądrzejszym, najpotężniejszym dżinem. Rozsiądę się wygodnie w twoim sercu. Będziesz mógł mi opowiedzieć o wszystkim, co sprawia ci radość, albo cię smuci. Powiedz mi, jak się teraz czujesz?” 

Dziecko opisuje swój chwilowy nastrój. „Dżin” za każdym razem odpowiada: „Doskonale to rozumiem!”
  • Jeśli dziecko opisuje pozytywne uczucie, mówimy za każdym razem: „Zatroszczymy się więc, aby twoje uczucie na długo u nas pozostało!”
  • Jeżeli dziecko mówi na przykład o czymś smutnym, wtedy „dżin” dopytuje się: „Powiedz nam proszę, dlaczego tak się czujesz, może będziemy potrafili ci pomóc."

Na koniec warto porozmawiać o pojawiających się w trakcie ćwiczenia uczuciach i wrażeniach. 

Ćwiczenia zaczerpnęłam z książki „Skarbnica edukacji dobrego serca” Charmaine Liebertz.

Barbara Dziobek
Małopolski Instytut Rozwoju Rodziców

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

Na jakim stopniu drabiny gniewu jesteś?

Dr Ross Campbell w swojej książce "Sztuka akceptacji" opowiedział bardzo ciekawą historię, która być może ma miejsce w wielu domach: "Byłem kiedyś z wizytą u rodziny, w której ojciec miał ogromne poczucie humoru. Mówił coś bardzo zabawnego, ilekroć jego żona lub któreś z nastolatków poruszało trudny temat. W konsekwencji żadne z nich nie nauczyło się odpowiednio wyrażać swojego gniewu, lecz uciekali się do zachowań pasywno-agresywnych. Za każdym razem, gdy chłopiec był sfrustrowany lub znalazł się w sytuacji wywołującej gniew, skarżył się na silny ból głowy. Dziewczynka zaś dawała upust swojemu gniewowi w inny sposób. Oferowała matce pomoc np. w kuchni lub przy sprzątaniu, ale wykonywała te obowiązki tak beznadziejnie, że matka miała z tego powodu jeszcze więcej pracy." Pisząc o różnych umiejętnościach wychowawczych, często podkreślam jak ważny jest odpowiedni stosunek do złości i radzenie sobie z nią. Nie bez powodu, ponieważ doświadczenie pokazuje, że ma ona na

Rozwój emocjonalny dziecka - Ćwiczenia cz. 1 - Jak radzić sobie ze złością?

Ćwiczenie inteligencji emocjonalnej jest jak ruch na świeżym powietrzu - pożyteczne i zdrowe. Tak jak obiecałam, przygotowałam dla Ciebie kilka prostych ćwiczeń. Jedno z nich to zabawa z dzieckiem, ale może w niej wziąć udział cała rodzina. Dorosły człowiek zwykle bez trudu uświadamia sobie przyczyny złości - największą trudność sprawia mu zapanowanie nad sobą. Poniżej, w punkcie 1 znajdziesz baaardzo proste, sprawdzone i praktyczne wskazówki, jak radzić sobie z własną złością. Są tak proste, że większość osób znając te sposoby ignoruje je i lekceważy. Ja zachęcam do wypróbowania, bo wiem, że naprawdę działają.   W punkcie drugim umieściłam sposoby radzenia sobie ze złością dzieci. Tutaj najważniejsze jest przeprowadzenie pociechy krok po kroku przez burzę emocji. Zachęcam do korzystania z nich i na tej podstawie wypracowania własnych sposobów.  Punkt 3 zawiera ćwiczenie, które poprzez zabawę ma przede wszystkim dzieciom uświadomić, jak zmienia się wygląd, kiedy człowi

17 Sposobów Na Odreagowanie Złości Na Dziecko

Temat złości jest bardzo trudnym tematem. Przede wszystkim ze względu na nasz stosunek do tego uczucia. Jest to w ogóle jedno z najtrudniejszych zagadnień spośród wszystkich, dotyczących relacji między rodzicami a dziećmi. Czy zastanawiasz się, dlaczego? Jaka jest Twoja opinia na ten temat? Uważasz, że złość jest dobra czy zła? Jak w sposób praktyczny rodzice mogą sobie poradzić ze swoją złością? Jak mogą odreagować złość, którą czują na dziecko?   Moim zdaniem, temat jest tak trudny dla wielu rodziców dlatego, że nadal złość jest powszechnie potępianym uczuciem. Pokazują to również komentarze pozostawiane pod moimi postami. Dobry przykład stanowi taka wymiana spostrzeżeń: " złość?? irytacja?? bardzo często!! właściwie to od kilku tygodni codziennie zmagam się z własnymi emocjami (idą 3 ząbki i mały jest okropny) - w krytycznym momencie najczęściej zostawiam synka w łóżeczku na parę minut i wychodzę do pokoju obok - muszę dać sobie czas na wyciszenie, dwa głębsze w